Vajinismus Kendiliğinden Geçer Mi?
Vajinismus yaşayan pek çok kadın, zaten zamanla düzelir veya çok normal bir durummuş gibi davranmaktadır. Oysa vajinismus kişinin isteyerek oluşturduğu bir durum değildir. Vajinal giriş denendiğinde pelvik taban kasları istemsiz biçimde kasılabilir; ağrı, yanma ve yoğun kaygı ortaya çıkabilir. Belirtiler kısa süreli olarak hafiflese bile kalıcı düzelme için sorunun altında yatan etkenlerin değerlendirilmesi önemlidir. Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı Op. Dr. Sümeyra Tatar tarafından yapılacak güvenli ve mahremiyete önem veren bir muayene ile fiziksel nedenlere bakılıp, kişiye özel tedavi uygulanır.
Vajinismus Kendiliğinden Geçer Mi?
Vajinismus çoğu zaman yalnızca beklemekle kendiliğinden geçmez. Geçici ağrıya yol açan enfeksiyon veya tahriş gibi bir sorun düzeldiğinde şikâyetler azalabilir. Ancak penetrasyon düşüncesiyle başlayan korku, istemsiz kasılma ve ağrı döngüsü yerleşmişse profesyonel destek gerekebilir.
Başarısız veya ağrılı denemelerin tekrarlanması kaygıyı artırarak sorunun devam etmesine neden olabilir. Bu nedenle “Bir sonraki sefer düzelir” düşüncesiyle kendini zorlamak yerine doğru değerlendirme ve aşamalı tedavi daha sağlıklı bir yaklaşımdır. Vajinismus tedavi edilebilen bir durumdur.
Vajinismus Nedir ve Nasıl Anlaşılır?
Vajinismus, vajinal girişe yaklaşılması veya penetrasyon denenmesi sırasında vajina çevresindeki kasların kişinin kontrolü dışında kasılmasıdır. Kasılma hafif rahatsızlıktan penetrasyonun mümkün olmamasına kadar farklı şiddetlerde görülebilir.
Vajinismus belirtileri şunlardır
-
Cinsel ilişki sırasında girişin zor veya mümkün olmaması,
-
Vajinal girişte ağrı, yanma ya da batma hissi,
-
Tampon kullanamama,
-
Jinekolojik muayeneden yoğun kaygı duyma,
-
Penetrasyon düşüncesiyle bacakları kapatma veya geri çekilme,
-
Deneme öncesinde kalp çarpıntısı, gerginlik ve korku yaşama.
Bazı kadınlarda sorun ilk cinsel ilişki denemesinden itibaren görülür. Bazılarında ise daha önce ağrısız ilişki mümkünken doğum, ameliyat, enfeksiyon, menopoz veya olumsuz bir deneyim sonrasında başlayabilir.
Vajinismus Neden Olur?
Vajinismusun her kadında geçerli tek bir nedeni yoktur. Ağrı yaşama korkusu, cinsellikle ilgili yanlış veya korkutucu bilgiler, kaygı, geçmişte yaşanan ağrılı bir ilişki ya da olumsuz muayene deneyimi etkili olabilir. Cinsel travma bazı kişilerde rol oynasa da vajinismus yaşayan her kadının travma geçmişi bulunmaz.
Mantar enfeksiyonu, vajinal kuruluk, endometriozis, vulvar ağrı, doğum sonrası hassasiyet ve bazı cilt hastalıkları da ağrılı ilişkiye neden olabilir. Bu nedenle her ağrılı veya tamamlanamayan ilişki doğrudan vajinismus olarak değerlendirilmemelidir. Öncelikle ağrının fiziksel bir nedene bağlı olup olmadığı araştırılmalıdır.
Vajinismus Tedavi Edilmezse Ne Olur?
Tedavi ertelendiğinde korku, kasılma ve ağrı döngüsü güçlenebilir. Tekrarlanan zorlayıcı denemeler kişinin bedenine karşı güvensizlik geliştirmesine, cinsel yakınlıktan kaçınmasına ve çiftler arasında iletişim sorunlarına yol açabilir.
Jinekolojik muayenenin ertelenmesi, rahim ağzı taraması gibi koruyucu kontrollerin aksamasına da neden olabilir. Çocuk sahibi olmak isteyen çiftlerde vajinal ilişkinin gerçekleşememesi gebelik planını zorlaştırabilir. Bu etkiler kaçınılmaz değildir; uygun destekle sorun yönetilebilir.
Vajinismus Tedavisi Nasıl Yapılır?
Tedavi öncesinde belirtilerin ne zaman başladığı, hangi durumlarda ortaya çıktığı ve ağrıya eşlik eden diğer yakınmalar değerlendirilir. Jinekolojik muayene gerekiyorsa süreç önceden açıklanmalı, kişinin izni ve sınırları gözetilmelidir. Muayene her zaman ilk görüşmede veya zorlayıcı biçimde yapılmak zorunda değildir.
Tedavide ihtiyaçlara göre şu yaklaşımlardan yararlanılabilir:
-
Pelvik taban kaslarını tanıma ve gevşetme çalışmaları,
-
Pelvik taban fizyoterapisi,
-
Cinsel terapi veya psikolojik destek,
-
Nefes ve gevşeme teknikleri,
-
Uzman yönlendirmesiyle kademeli vajinal dilatör çalışmaları,
-
Ağrıya yol açan enfeksiyon, kuruluk veya başka bir hastalığın tedavisi.
Tedavinin temel amacı yalnızca cinsel ilişkinin gerçekleşmesi değildir. Kişinin bedenini güvenli biçimde tanıması, istemsiz kasılmayı yönetebilmesi ve ağrısız yakınlık konusunda kontrol kazanması hedeflenir.
Vajinismus Tedavisi Ne Kadar Sürer?
Genelde vajinismus tedavisi 2 ila 4 seans arasında sürmektedir. Fakat vajinismus için herkese uyan kesin bir seans veya gün sayısı verilemez. Belirtilerin şiddeti, ne kadar süredir devam ettiği, eşlik eden ağrı hastalıkları ve kişinin tedaviye uyumu süreyi etkiler.
Bazı kişiler daha kısa sürede ilerleme gösterirken bazıları haftalar veya aylar boyunca desteğe ihtiyaç duyabilir.
Vajinismus İçin Ne Zaman Doktora Gidilmelidir?
Vajinal giriş denemelerinde tekrarlayan ağrı, yanma, yoğun korku veya istemsiz kasılma yaşanıyorsa kadın hastalıkları ve doğum uzmanına gidilmelidir. Kötü kokulu akıntı, kaşıntı, kanama, ciltte yara veya sürekli pelvik ağrı bulunuyorsa fiziksel nedenlerin araştırılması özellikle önemlidir.
Destek almak için ilişkinin tamamen imkânsız hâle gelmesini beklemek gerekmez. Erken değerlendirme, korku ve ağrı döngüsünün yerleşmeden ele alınmasını kolaylaştırabilir.
Sonuç
Vajinismus utanılması, saklanması veya zorlayıcı denemelerle aşılması gereken bir sorun değildir. Kendiliğinden geçmesini beklemek bazen korku ve ağrıyı artırabilir. Geciktirmeden bir kadın doğum doktoruna muayene olunması gerekir. Doğru muayene ile kesin tanı koyulduktan sonra , kişiye özel ameliyatsız tedavi ile ilerleme sağlanır. Op. Dr. Sümeyra Tatar tarafından mahremiyetinize ve kişisel sınırlarınıza saygı gösterilen bir görüşmeyle şikâyetleriniz değerlendirilebilir ve size uygun tedavi planı oluşturulur.
Sıkça Sorulan Sorular
Vajinismus Kızlık Zarıyla İlgili Midir?
Vajinismus çoğunlukla kızlık zarının kapalı veya kalın olmasından kaynaklanmaz. Gereksiz cerrahi işlemlerden önce doğru jinekolojik değerlendirme yapılmalıdır.
Vajinismus Cinsel İsteksizlik Anlamına Gelir Mi?
Hayır. Vajinismus yaşayan bir kadın cinsel istek, uyarılma ve orgazm yaşayabilir. Sorun daha çok penetrasyonla ilişkili istemsiz kasılma ve kaygıdır.
Vajinismus Varken Hamile Kalınabilir Mi?
Vajinismus yumurtlamayı veya doğurganlığı doğrudan bozmaz. Ancak vajinal ilişkinin gerçekleşememesi doğal yolla gebeliği zorlaştırabilir.
Vajinismus Tedavisine Eş Katılmalı Mı?
Eşin anlayışlı ve baskıdan uzak yaklaşımı süreci destekleyebilir. Çift görüşmesi her durumda zorunlu değildir; ihtiyaç ve kişinin tercihi doğrultusunda planlanır.
Vajinismus Olan Kadına Jinekolojik Muayene Yapılabilir Mi?
Evet. Muayene aşamalı, kişinin onayına dayalı ve gerektiğinde durdurulabilir şekilde yapılabilir. İlk görüşmede yalnızca konuşma ve dış değerlendirme yeterli olabilir.
Vajinismus Tedaviden Sonra Tekrarlar Mı?
Çoğu kişi öğrendiği becerileri sürdürebilir. Yeni bir ağrı, travmatik deneyim, doğum veya yoğun kaygı sonrasında belirtiler tekrarlarsa yeniden profesyonel destek alınabilir.
Bu yazı bilgilendirme amaçlı olup tanı ve tedavi için değildir. Tanı ve tedavi için uzman hekime başvurunuz.
